İçindekiler:
Kırgızistan mantısı nasıl hazırlanır?
Mantı suda haşlanmaz; kaynayan suyun buharıyla delikli katlar üzerinde pişer. Bunun için mantovarka ya da kaskan denen katlı mantı tenceresi kullanılır. Buhar, hamurla iç harcı yavaşça pişirirken etin suyu bohçanın içinde kalır.
Eti bıçakla küçük küçük doğramak, ince çekilmiş kıymaya göre daha belirgin bir doku bırakır. Soğan hem nem hem tatlılık verir. Bu yüzden iyi bir tarifte soğan miktarı gözle görülür; bir kilo ete tek bir küçük soğanla yetinilmez.
Mantının bohça veya zarf gibi kapatılması ya da karşılıklı kenarlarının birleştirilmesi tek başına kalite ölçüsü değildir. Hamurun ortasını yeterince ince açmak, kenarları biraz daha kalın bırakmak ve ek yerlerini sıkıca kapatmak daha önemlidir.
1/3. Büyük Özbek mantısı servisi Fotoğraf: Scudsvlad, Wikimedia Commons , CC BY-SA 4.0 ; site için düzenlendi.
2/3. Uygur usulü mantı kapatma biçimi Fotoğraf: Abilqosimova, Wikimedia Commons , CC BY 4.0 ; site için düzenlendi.
3/3. Acı sosla servis edilen ev mantısı Fotoğraf: Sterilgutassistentin, Wikimedia Commons , CC BY-SA 3.0 ; site için düzenlendi.
Et, bal kabağı ve cusay
Etli harçta kuzu ya da dana eti; soğan, tuz ve karabiberle birleşir. Yağsız ete kuyruk yağı eklenebilir. Bu durumda yemek yine mantı adıyla sunulur, ancak iç harç belirgin biçimde daha sulu ve yoğun olur.
Bal kabaklı mantı yalnızca sebzeyle yapılabileceği gibi kuyruk yağı da içerebilir. Bu nedenle menüde “bal kabağı” yazması, seçeneğin vejetaryen olduğunu göstermez. Soğangillerden aromatik bir bitki olan cusay da yağ, yumurta ya da etle karıştırılabilir. Sipariş vermeden önce içeriği sorun.
Mantı bütün Orta Asya’da yapılır; Kırgızistan mutfağı da komşu geleneklerden ayrı gelişmemiştir. Boyut, kapatma biçimi, baharat ve sos evden eve değişir. Tek bir çeşidi “asıl ve doğru mantı” saymak, bu çeşitliliği anlamayı zorlaştırır.
Mantı nasıl sipariş edilir ve yenir?
Mantı sıcak ve çoğunlukla bir porsiyonda birkaç adet servis edilir. Yanında biberli sirke, acı sos, ekşi krema ya da fermente süt ürünüyle hazırlanmış bir sos gelebilir. Eşlikçiler mekâna göre değiştiği için önce iç harcı sossuz tadın.
Çatal kullanabilir ya da mantıyı elinizle yiyebilirsiniz. İlk lokmayı kenardan ve dikkatli alın; içeride çok sıcak et suyu birikmiş olabilir. Beslenme kısıtlamanız varsa etin türünü, kuyruk yağı kullanılıp kullanılmadığını, hamurda veya harçta yumurta bulunup bulunmadığını ve sosun süt ürünü içerip içermediğini sorun.
Mantı ile oromo arasındaki temel fark biçimdir: her mantı ayrı ayrı kapatılır, oromo ise büyük bir rulo hâlinde sarılıp piştikten sonra kesilir. İkisi de buharda pişer. Çuçvara ise daha küçük kapatılır ve çoğunlukla et suyu ya da çorba içinde haşlanır.
Etli mantı
4-6 porsiyonluk ev tarifi. Bol soğan ve az miktarda soğuk su, iç harcın suyunu korur; mantılar buharda 40-45 dakika pişer.
Mutfak: Kırgız ve Orta Asya mutfakları. Toplam süre: 2 saat 15 dakika.
Malzemeler:
- 450 g buğday unu
- 180-200 ml su
- hamur için 1 çay kaşığı tuz
- 700 g kuzu ya da dana eti
- 350 g kuru soğan
- harç için 50 ml soğuk su
- harç için 1 çay kaşığı tuz
- damak tadına göre karabiber ya da kırmızı biber
- mantı tenceresinin katları için bitkisel yağ
Hazırlanışı:
Adım 1. Unu, suyu ve tuzu karıştırın. Sert ve pürüzsüz bir hamur yoğurun; üzerini nemli bir bezle örtüp 40 dakika dinlendirin.
Adım 2. Eti ve soğanı ince ince doğrayın. Tuz, biber ve soğuk suyu ekleyip harcı iyice karıştırın.
Adım 3. Hamuru küçük parçalara ayırın ve yaklaşık 10-12 cm çapında yuvarlaklar açın. Orta kısım ince, kenarlar biraz daha kalın kalabilir.
Adım 4. Her parçanın ortasına bir yemek kaşığı harç koyun ve seçtiğiniz biçimde kenarları sıkıca kapatın.
Adım 5. Mantı tenceresinin delikli katlarını yağlayın. Buharın aralarından geçebilmesi için mantıları boşluk bırakarak dizin.
Adım 6. Suyu sürekli kaynar tutarak 40-45 dakika buharda pişirin. Hamuru yırtıp içindeki suyu kaybetmemek için mantıları dikkatle alın.
İçeriği sosyal medyada paylaşın
Bu içerik işinize yaradıysa sosyal medyada paylaşabilirsiniz. Böylece daha fazla gezgin projeyi keşfedebilir. Teşekkürler!
Eklemek istediğiniz bir şey var mı?
Deneyiminizi paylaşın, yorum bırakın veya bir düzeltme önerin.