İçindekiler
Çatır-Köl’e neden gidilir?
Çatır-Köl’e geniş ufuklu yüksek dağ manzarası ve kuş gözlemi için gidilir. Sığ ve hafif tuzlu göl, At-Başı ile Torugart-Too sıradağları arasındaki geniş tektonik çanağın tabanını kaplar. Ağaç ve yapı çok azdır; ufuk boyunca karla kaplı dağlar uzanır.
1/3. Çatır-Köl’ün açık kıyısı Fotoğraf: Nurdjen, Wikimedia Commons , kamu malı ; site için düzenlendi.
2/3. Taş-Rabat ve Çatır-Köl çevresindeki yol Fotoğraf: Raki_Man, Wikimedia Commons , CC BY 3.0 ; site için düzenlendi.
3/3. Komşu yüksek dağ vadisinde ilkbahar koşulları Fotoğraf: Firespeaker, Wikimedia Commons , CC BY-SA 3.0 ; site için düzenlendi.
Göl, Karatal-Capırık Devlet Doğa Koruma Alanı’nın “Çatır-Köl” bölümündedir. Aynı zamanda Çin sınırındaki sınır bölgesinde yer alır. Haritadaki konumu bilmek yetmez: yolculuktan önce sınır izni çıkarın ve ziyaret biçimini koruma alanının kurallarını bilen organizatörle kararlaştırın.
Çadır kurmak veya fotoğraf çekmek için kendi başınıza su kıyısına inmeyin. Kıyının bazı bölümleri bataklıktır ve kuşların sessizliğe ihtiyacı vardır. Sınır ve koruma görevlileri de rotayı kısıtlayabilir. Geziyi izin verilen bir noktadan gözlem yapacak şekilde planlayın; göl çevresinde serbestçe dolaşabileceğinizi varsaymayın.
Narın’dan ulaşım ve sınır izni
Başlıca kara yolu rotası Narın’dan At-Başı üzerinden Torugart Geçidi yönüne uzanır. Turizm Dairesi, Narın ile göl arasında yaklaşık 200 km bulunduğunu belirtir. Ancak hangi yolu izleyeceğiniz ve hangi seyir noktasını kullanabileceğiniz izin belgesine, havaya ve görevlilerin talimatlarına bağlıdır. Bişkek’ten gelirken yolculuğu Narın veya At-Başı’nda bir gece konaklayarak bölmek daha gerçekçidir.
Çatır-Köl, Narın Bölgesi’nde sınır bölgesi izni gereken yerler arasında açıkça sayılır. Belgenin çıkması birkaç hafta sürebilir. İznin aslını ve pasaportunuzu yanınıza alın; telefondaki belge fotoğrafı yeterli değildir.
Torugart sınır kapısını bir gezi noktası gibi rotaya eklemeyin. Burası kendi kuralları olan uluslararası bir geçiş noktasıdır. Yol ayrımlarını, durakları ve göle sapacağınız noktayı belgeleri hazırlayan şirket veya rehberle önceden netleştirin. Kendi aracınızla gidecekseniz araç kiralama ve sürüş rehberindeki yol hazırlıklarını da uygulayın.
Çatır-Köl ile Taş-Rabat kervansarayını aynı seyahatte planlayabilirsiniz; yine de her iki yerin erişim koşullarını ayrı ayrı netleştirin. Bölgedeki diğer durakları Narın Bölgesi rehberinde, sınır bölgesindeki bir başka göl rotasını ise Kel-Suu rehberinde bulabilirsiniz.
Çatır-Köl neden korunuyor?
Göl 3.530 m yüksekliktedir. Uluslararası öneme sahip sulak alanın büyüklüğü 16.100 hektardır. Çatır-Köl 2005’te 1588 numarasıyla Ramsar Listesi’ne alındı. Alanın resmî bilgi formunda göl suyunun hafif tuzlu olduğu, balık bulunmadığı ve çevresinde 2 km genişliğinde koruma kuşağı bulunduğu belirtilir.
Balık bulunmaması özgün sucul toplulukların korunmasına yardımcı olur. Göl, dağ kazları için üreme alanıdır; angıt dâhil su kuşları da burada tüy değiştirir. Bu nedenle kuş sürülerine yaklaşmak, drone uçurmak veya gürültülü kamp kurmak koruma amacına doğrudan zarar verir.
Eski gezi yazıları gölün hemen çevresinde kar leoparı görebileceğinizi, sıcak kaynaklara ulaşabileceğinizi ve dağcılık rotalarına çıkabileceğinizi öne sürebilir. Böyle bir beklenti gerçekçi değildir. Yaban hayvanları insanlardan uzak durur; sıcak kaynakların varlığı ziyaret rotasını serbestçe seçebileceğiniz anlamına gelmez. Tüm açık hava etkinlikleri koruma alanının kurallarına tabidir.
Yükseklik, hava ve göldeki davranış
Yükseklik. Yürüyüşle tırmanmasanız bile kısa sürede 3.500 m’nin üzerine çıkarsınız. İlk gün baş ağrısı, bulantı ve halsizlik görülebilir. Belirtiler şiddetleniyorsa göl kıyısında “alışmaya” çalışmayın, daha alçağa inin. Temel belirtileri ve önlemleri seyahat güvenliği rehberinden kontrol edin.
Hava. Göl çanağı rüzgâra açıktır; yazın bile güneş battıktan sonra sıcaklık hızla düşebilir. Sıcak tutan bir katman, rüzgâr geçirmeyen mont, eldiven, güneş gözlüğü ve güneş koruyucu alın. Narın için verilen hava tahmini Çatır-Köl’deki koşulları göstermez.
Erzak ve araç. Yerleşimlerde yakıt alın; içme suyu, yiyecek, ilk yardım çantası ve yedek lastik taşıyın. Göl çevresinde mağaza, telefon bağlantısı veya hızlı tamir imkânı bulacağınızı varsaymayın.
Gözlem. Dürbün veya telefoto lens kullanın. Islak kıyıya inmeyin, kuşları beslemeyin, bitki toplamayın ve ayrıca izin almadan drone uçurmayın. Koruma görevlileri ile sınır muhafızlarının talimatları önceden hazırladığınız plandan daha önemlidir. Diğer gölleri karşılaştırmak için Kırgızistan gölleri rehberine bakabilirsiniz.
İçeriği sosyal medyada paylaşın
Bu içerik işinize yaradıysa sosyal medyada paylaşabilirsiniz. Böylece daha fazla gezgin projeyi keşfedebilir. Teşekkürler!
Eklemek istediğiniz bir şey var mı?
Deneyiminizi paylaşın, yorum bırakın veya bir düzeltme önerin.